Warszawa

Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Warszawa
miasto na prawach powiatu
Ilustracja
Na fotografiach (zgodnie z ruchem wskazówek zegara): ul. Emilii Plater nocą, bazylika św. Krzyża, Stadion Narodowy, Pałac Kazimierzowski, Teatr Wielki i plac Zamkowy
Herb Flaga
Herb Flaga Warszawy
Dewiza: Semper invicta
(Zawsze niezwyciężona)
Państwo  Polska
Województwo  mazowieckie
Aglomeracja warszawska
Data założenia XIII wiek
Prezydent Rafał Trzaskowski
Powierzchnia 517,24 (1.01.2020)[1] km²
Wysokość 78–121 m n.p.m.
Populacja 
• liczba ludności
• gęstość

1 790 658 (1.01.2020)[1]
3462 (1.01.2020)[1] os./km²
Strefa numeracyjna 22
Kod pocztowy od 00-xxx do 04-xxx oraz 05-075 i 05-077
Tablice rejestracyjne WA, WB, WD, WE, WF, WH, WI, WJ, WK, WN, WT, WU, WW...A/C/E/X/Y, WW...F/G/H/J/W, WW...K/L/M/N/P/R/S/U/V, WX...Y/X, WX, WY
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
Warszawa
Warszawa
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Warszawa
Warszawa
Ziemia52°13′56″N 21°00′30″E/52,232222 21,008333
TERC (TERYT) 1465011
SIMC 0918123
Hasło promocyjne: Zakochaj się w Warszawie
Urząd miejski
pl. Bankowy 3/5
00-950 Warszawa
Strona internetowa
BIP

Warszawa, miasto stołeczne Warszawa[2] (m.st. Warszawa) – stolica Polski[3] i województwa mazowieckiego[4], największe miasto kraju, położone w jego środkowo-wschodniej części, na Nizinie Środkowomazowieckiej, na Mazowszu, nad Wisłą.

Prawa miejskie uzyskała przed 1300[5]. W 1569 mocą unii lubelskiej Warszawa została ustanowiona miejscem obrad sejmów Rzeczypospolitej Obojga Narodów[a]. Od 1573 odbywały się tam wolne elekcje. Po 1596 do Warszawy przeniesiono dwór królewski i urzędy centralne, a w 1611 w rozbudowanym Zamku Królewskim na stałe zamieszkał król Zygmunt III Waza. Miejsce obrad sejmików generalnych województwa mazowieckiego i sejmików ziemskich ziemi warszawskiej od XVI wieku do pierwszej połowy XVIII wieku[6].

Warszawa jest największym miastem w Polsce pod względem liczby ludności i powierzchni[1]. Jest również jedynym polskim miastem, którego ustrój jest określony odrębną ustawą. Od 2002 jest gminą miejską mającą status miasta na prawach powiatu[7]. W jej skład wchodzi 18 jednostek pomocniczych – dzielnic m.st. Warszawy[8].

Warszawa jest ważnym ośrodkiem naukowym, kulturalnym, politycznym oraz gospodarczym. Tutaj znajdują się siedziby m.in. Prezydenta RP, Sejmu i Senatu, Rady Ministrów oraz Narodowego Banku Polskiego. Warszawa jest także siedzibą agencji Frontex, odpowiedzialnej za bezpieczeństwo granic zewnętrznych Unii Europejskiej, oraz Biura Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka (ODIHR), agendy OBWE.

Warszawa została wyróżniona Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari[9], Orderem Krzyża Grunwaldu I klasy[10][11], Krzyżem Niepodległości z mieczami[12] i Warszawskim Krzyżem Powstańczym[13].

W 2010 think tank Globalization and World Cities (GaWC), badający wzajemne stosunki pomiędzy miastami świata w kontekście globalizacji, uznał Warszawę za metropolię globalną (Alpha-)[14]. W 2016 ocena ta została podwyższona do kategorii Alpha[15].

  1. a b c d Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2019 roku. Tabl. 21 Powierzchnia, ludność oraz lokaty według gmin. W: Główny Urząd Statystyczny [on-line]. stat.gov.pl, 22 lipca 2020. [dostęp 2020-09-12].
  2. Ustawa z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz.U. z 2018 r. poz. 1817).
  3. Art. 29 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjętej przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu 25 maja 1997 r., podpisanej przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r. (Dz.U. z 1997 r. nr 78, poz. 483).
  4. Mazowiecki urząd wojewódzki w Warszawie – Dane kontaktowe – www.gov.pl.
  5. Stanisław Pazyra, Geneza i rozwój miast mazowieckich, Warszawa 1959, s. 111.
  6. Wojciech Kriegseisen, Sejmiki Rzeczypospolitej szlacheckiej w XVII i XVIII wieku, Warszawa 1991, s. 29.
  7. Zob. art. 1 ust. 1 Ustawy warszawskiej.
  8. Art. 5 i 14 ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy.
  9. Kazimierz Madej: Polskie symbole wojskowe 1943-1978. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1980, s. 164. ISBN 83-11-06410-5.
  10. Henryk Holder: Ordery i odznaczenia Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Warszawa: MON, 1963, s. 14.
  11. Kazimierz Madej: Polskie symbole wojskowe 1943-1978. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1980, s. 154. ISBN 83-11-06410-5.
  12. Dekret Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 12 sierpnia 1954 o wznowieniu Krzyża i Medalu Niepodległości. W: Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej [on-line]. Londyn, 1959-04-24. s. 19–21. [dostęp 2015-08-11].
  13. Ustawa z dnia 30 września 1998 r. o zmianie ustawy o ustanowieniu Warszawskiego Krzyża Powstańczego (Dz.U. z 1998 r. nr 156, poz. 1017).
  14. The World According to GaWC 2010. W: Globalization and World Cities (GaWC) Study Group and Network [on-line]. Loughborough University.
  15. GaWC – The World According to GaWC 2016, lboro.ac.uk [dostęp 2017-05-03].


Błąd w przypisach: Istnieje znacznik <ref> dla grupy o nazwie „uwaga”, ale nie odnaleziono odpowiedniego znacznika <references group="uwaga"/>
BŁĄD PRZYPISÓW

From Wikipedia, the free encyclopedia · View on Wikipedia

Powered by Karmy dla zwierząt